ЕКСПЕРИМЕНТАЛЬНІ ДОСЛІДЖЕННЯ ЯКОСТІ ОЧИЩЕННЯ ГОЛОВОК КОРЕНЕПЛІДНИХ КУЛЬТУР ВІД РЕШТОК НА КОРЕНІ НОВИМ ОЧИСНИКОМ

Мирослав Ігорович Будзанівський
Анотація

У зв’язку з тим, що до очистки головок коренеплідних культур від решток висуваються високі технічні вимоги, розробка нових, більш вдосконалених очисників, є важливим і актуальним питанням. Метою даного дослідження було підвищення якості технологічного процесу очистки шляхом визначення оптимальних кінематичних, конструктивних та експлуатаційних параметрів нового очисника головок коренеплідних культур від решток на корені. Для цього була виготовлена нова конструкція очисника головок коренеплідних культур, яка дозволяла використовувати різні за механічними властивостями та розмірами очисні елементи, та змінювати його кінематичні параметри в залежності від тієї культури яку він обробляє. Також була виготовлена нова експериментальна установка, в якій було встановлено цей очисник і за допомогою якої змінювали його експлуатаційні параметри. Для проведення дослідження була розроблена нова математична модель багатофакторного експерименту. За результатами проведеного польового експериментального дослідження, кореляційного аналізу та статистичних числових розрахунків за допомогою ПК встановлені оптимальні конструктивні, кінематичні та експлуатаційні параметри вдосконаленого очисника, при яких спостерігається найвища якість очистки (найменша кількість залишків гички на погонному метрі). За результатами проведеного кореляційного аналізу були отримані такі оптимальні параметри вдосконаленого очисника головок коренеплідних культур від решток на корені: розташування кінців гумових очисних лопатей відносно поверхні ґрунту, тобто параметр  не повинен перевищувати 1.5 cm. Кутова швидкість  зустрічно обертальних рухів очисних валів повинна відповідати такому інтервалу значень – 36.4...76.6 rpm. Швидкість  поступального руху очисника повинна бути не більшою ніж 2.0 m∙s–1. Отримані конструктивні, кінематичні та експлуатаційні параметри можуть бути успішно використані в конструкторських бюро при проєктуванні перспективних машин для збирання різних коренеплідних культур, в науково-дослідних установах та університетах при проведенні сучасних досліджень в галузі агроінженерних наук

Ключові слова

гичка, залишки, план-матриця, оптимальні параметри, гумові лопаті

ЦИТУВАТИ
Budzanivskyi, M. (2023). Experimental studies of the quality of root crop heads residue cleaning using a new cleaner. Machinery & Energetics, 14(3), 21-33. https://doi.org/10.31548/machinery/3.2023.21
Використані джерела

[1] Beloev, H., Adamchuk, V., Kaletnik, G., & Bulgakova, O. (2021). The basis of scientific research in the field of agricultural engineering. Ruse: Academic Publishing House Ruse University.

[2] Berezhenko, E. (2020). Analysis of methods for harvesting haulm root crops and designs of harvest modules. Innovative Solutions in Modern Science, 38(2), 46-54. doi: 10.26886/2414-634X.2(38)2020.4.

[3] Borys, A.M. (2011). Modeling of the technological process of the removal of the haulm by a combined method. Bulletin of Agricultural Science, 7, 66-68.

[4] Borys, A.M. (2012). Results of field experimental studies of a new copier-rotor sugar beet husk separator. Collection of Scientific Works of the Vinnytsia National Agrarian University. Series: Technical Sciences, 65(11), 94-97.

[5] Borys, M.М. (2013). Study of the dynamic interaction of the copier-rotor separator with the head of the root crop. Bulletin of Agricultural Science, 8, 76-78.

[6] Bulgakov, V., Ivanovs, S., Holovach, I., & Ihnatiev, Ye. (2021b). Mathematical model of interaction between share working body and beet root during vibrational digging. In 20th International Scientific Conference “Engineering for rural development” (vol. 20, pp. 665-672). Jelgava: Latvia University of Life Sciences and Technologies. doi: 10.22616/ERDev.2021.20.TF140.

[7] Bulgakov, V.M., Golovach, I.V., Ruzhilo, Z.V., Ignatiev, E.I., Adamchuk, O.V., & Trokhanyak, O.M. (2021a). Theory and technical means for harvesting sugar beet tops. Kyiv: Agrarian Science.

[8] Dushynsky, V.V. (2000). Basics of scientific research: Theory and practice with software. Kyiv: NTUU “KPI”.

[9] Gurchenko, O.P. (2007). Justification of the main parameters of the shovel cleaner of beet heads from the remains of the chaff. Agricultural Machinery. Collection of Scientific Works, 3, 30-37.

[10] Hailys, G.A. (1992). Basics of the theory and calculation of agricultural machines. Kyiv: USHA.

[11] Ihnatiev, Ye. (2017). Theoretical research and development of new design of beet tops harvesting machinery. In V International Scientific Congress “Agricultural Machinery” (pp. 19-21). Varna, Bulgaria.

[12] Khelemendyk, M.M. (2001). Directions and methods of development of working bodies of agricultural machines. Kyiv: Agrarian Science.

[13] Martynenko, V.Ya. (1997). Tops harvesters machines. Ternopil: “Polygraphist” LLC.

[14] Martynenko, V.Ya., & Kucher, B.T. (2002). Study of the cutting ability of the disc knives of the gorse-harvesting machines. Bulletin of the Kharkiv State Technical University of Agriculture, 4, 211-214.

[15] Nadykto, V.T. (2017). Basics of the scientific research. Kherson: Oldie Plus.

[16] Patent of Ukraine No. 115404. Cleanser of root heads. (2017, October). Retrieved from https://uapatents.com/5-115404-ochisnik-golovok-koreneplodiv.html

[17] Pogorely, L.V. (Ed.). (1983). Beet harvesters: Design and calculation. Kyiv: Tekhnika.

[18] Pogorely, L.V., & Tatyanko, N.V. (2004). Beet harvesters: History, design, theory, forecast. Kyiv: Phenix.

[19] Shabelnyk, B.P. (1998). Conveyors-cleaners of root-harvesting machines (theory and calculation). Kyiv: Minosvita.

[20] Storozhuk, I.M., & Pankiv, V.R. (2015). Research results of harvesting haulm remnants of root crops. INMATEH – Agricultural Engineering, 46(2), 101-108.

[21] Syplyvets, O.O. (2001). Experimental studies of a new gorse-harvesting machine. Agricultural Machinery. Collection of Scientific Articles, 8, 223-233.

[22] Žitňák, M., & Korenko, M. (2011). Technical-economical indicators in the sugar beet transportation management. Research in Agricultural Engineering, 57, 63-71. doi: 10.17221/29/2010-RAE.